Main Menu
  |   Saturday, December 15, 2018
पहिलो चरणमै राष्ट्रपति चयन !
पहिलो चरणमै राष्ट्रपति चयन !

काठमाडौं । संघीय र प्रदेश संसदमा दलहरुवीच भएको सांसद सङ्ख्याअनुसार यसपटकको राष्ट्रपति र उपराष्ट्रपतिका लागि हुने चुनाव पहिलो चरणमै टुङ्गिने सम्भावना देखिएको छ । निर्वाचक मण्डलको तत्काल कायम रहेको कुल मतको बहुमत अर्थात् ५० प्रतिशतभन्दा बढी मतभार प्राप्त गर्ने व्यक्ति राष्ट्रपति र उपराष्ट्रपति निर्वाचित हुने व्यवस्था छ ।

राष्ट्रपति र उपराष्ट्रपतिको चुनावका लागि संघीय संसद्का ३३४ र प्रदेश सभाका ५५० गरी कुल ८८४ जना मतदाता हुने व्यवस्था छ । राष्ट्रपति र उपराष्ट्रपतिको निर्वाचनसम्बन्धी ऐन, २०७४ अनुसार संघीय संसद्का एक जना सदस्यको मतभार ७९ हुनेछ भने प्रदेशसभाका एक जना सदस्यको मतभार ४८ हुनेछ ।

यो आधारमा अहिले संघीय संसदसँग २६ हजार तीन सय ८६ र सात वटा प्रदेशका सांसदसँग २६ हजार चार सय गरी कुल ५२ हजार ७८६ मतभार छ । यो आधारमा ५० प्रतिशत बढि ल्याएर विजय हुन कम्तीमा २६ हजार ३९४ मतभार आवश्यक पर्छ ।

चुनावी तालमेल गरेका तथा अहिले एकीकरणको प्रक्रियामा रहेका दुई दल नेकपा (एमाले) र नेकपा माओवादी (केन्द्र)सँग राष्ट्रपति र उपराष्ट्रपति चुनावका लागि २८ हजार ६३२ मतभार छ । यो मतभार राष्ट्रपति निर्वाचनका लागि आवश्यक पर्ने न्यूनतम मतभारभन्दा दुई हजार २८३ ले बढी हो ।

बहुमत ल्याउनैपर्ने
निर्वाचन आयोगका उपसचिव सुवास भट्टराईले राष्ट्रपतिको निर्वाचन तीन चरणसम्म हुने प्रावधान रहेको जानकारी दिनुभयो । पहिलो चरणमा कुल मतभारमध्ये कुनै उम्मेदवारले बहुमत मतभार ल्याएमा उसलाई विजयी घोषण गरिनेछ । तर कुनै पनि उम्मेदवारले ५० प्रतिशतभन्दा बढि मतभार प्राप्त गर्न नसकेमा दोस्रो चरणको चुनाव हुनेछ । त्यस्थो अवस्थामा दोस्रो चरणमा धेरै मत ल्याउने दुई जना उम्मेदवारबीच मात्रै प्रतिस्पर्धा हुने व्यवस्था छ ।
दोस्रो चरणमा पनि कुनै उम्मेदवारले बहुमत मतभार प्राप्त नगरेमा भने तेस्रो चरणको चुनाव हुनेछ । तेस्रो चरणमा भने दुई उम्मेदवारवीच सदर मतमा बढी मत ल्याउने उम्मेदवारलाई निर्वाचित गर्ने व्यवस्था ऐनले गरेको छ ।

राष्ट्रपति निर्वाचनका मतदाता
प्रदेशसभामा प्रत्यक्षबाट निर्वाचित ३३० र समानुपातिकबाट निर्वाचित २२० गरी ५५० जना निर्वाचित भइसकेका छन् । त्यसैगरी, संघीय संसद्का कुल ३३४ सदस्यमा राष्ट्रियसभामा निर्वाचित ५६ र राष्ट्रपतिबाट तीन जना सदस्य मनोनीत गरेपछि अहिले कुल ५९ सदस्य हुनुहुन्छ ।
यसअघि नै प्रतिनिधि सभाको प्रत्यक्षतर्फ १६५ र समानुपातिकबाट ११० गरी २७५ सदस्य निर्वाचित भइसक्नु भएकाले प्रतिनिधि सभाले पनि पूर्णता पाएको छ ।
आयोगका प्रवक्ता नवराज ढकालका अनुसार, पहिलो पटक हुन लागेको यस निर्वाचनमा सङ्घीय संसद् र प्रदेश सभाको गठन भएको एक महिनाभित्र निर्वाचन हुने गरी आयोगले निर्वाचनको मिति तोकी सोको जानकारी नेपाल सरकारलाई दिनुपर्ने व्यवस्था छ । आयोगले प्रदेशसभा, राष्ट्रिय सभाको निर्वाचनको अन्तिम परिणम राष्ट्रपतिसमक्ष पहिला नै पेश गरेको थियो भने प्रतिनिधिसभा सदस्यको निर्वाचन परिणाम फागुन २ गते पेश गरेको छ ।

भण्डारी र पुन दोहरिन सक्ने
आयोगले फागुन २१ मा राष्ट्रपति र चैत पहिलो साता उपराष्ट्रपतिको निर्वाचन गर्ने प्रस्ताव गरे पनि मिति भने टुङ्गो लागेको छैन । निर्वाचन आयुक्त नरेन्द्र दाहालले राष्ट्रपतिको निर्वाचनका लागि आयोग तयारी अवस्थामा रहेको जानकारी दिनुभयो।
सरकारसँग परामर्श गरेर आयोगले निर्वाचनको मिति घोषणा गर्ने उहाँले बताउनुभयो । राष्ट्रपति र उपराष्ट्रपतिको निर्वाचन ऐन, २०७४ अनुसार, राष्ट्रपतिको निर्वाचन मिति तोक्ने अधिकार निर्वाचन आयोगलाई छ ।
नेकपा (एमाले)का सचिव प्रदीप ज्ञवालीले फागुनको अन्तिमसम्म राष्ट्रपति, उपराष्ट्रपतिको निर्वाचन हुने भएकाले आफूहरु पनि त्यतातिर केन्द्रित हुने बताउनुभयो । उहाँले वर्तमान राष्ट्रपति विद्यादेवी भण्डारी र उपराष्ट्रपति नन्दबहादुर पुनलाई नै निरन्तरता दिनेबारे छलफल चलेको स्वीकार्दै उहाँहरु दोहोरिने सम्भावना रहेको बताउनुभयो । सचिव ज्ञवालीले भन्नुभयो, ‘राष्ट्रपति र उपराष्ट्रपतिलाई दोहो¥याउनेबारे छलफल चलेको छ, उहाँहरूकै निरन्तरता हुने पनि बलियो सम्भावना छ ।’
गोरखापत्रबाट ।

प्रतिकृया दिनुहोस

पछिल्ला समाचार

Happy Cheese Balls

लोकप्रिय

  • के छ ‘नथिया’ मा ? यसो भन्छिन  सरस्वती प्रतिक्षा
    लुम्बिनी टाइम्स / आईतवार, ४ चैत ।

    वादी समुदायको कथामा लेखिएको उपन्यास हो ‘नथिया’ । कवितामा दरिलो छाप छोडन् सफल साहित्यकार सरस्वती प्रतिक्षाले यो उपन्यास लेखेकि हुन् । २०३५ साल देखी २०४७ साल सम्मको वादी समुदायको कथा उपन्यसमा समेटिएको प्रतिक्षाले बताईन । यो उपन्यासको लागि उनि दाङ, कैलाली लगाएतका जिल्लाहरुमा रहेका वादी समुदायमा पुगेर अनुसन्धान गरेकि थिईन । गत माघ महिनमा सार्वजनिक भएकोे ‘नथिया’ ले राम्रै बजार पाएको छ भने यो कृतिलाई लिएर चलचित्र निमार्ण गर्ने निर्देशक दिपेन्द्र के खनालले घोषण गरेका छन् । पाठक मञ्चले आयोजना गरेको ‘नथिया’ पुस्तक विमर्श कार्यक्रमको लागि सरस्वति प्रतिक्षा बुटवल आएको बेला गरिएको कुराकानी :

  • पाँच नम्बरमा तीन वटा मेघासिटी : पोखरेल
    लुम्बिनी टाइम्स / २९ पुस ।

    प्रदेशको राजधानी आफ्नो ठाउँमै हुनुपर्ने मागसहित कतिपय स्थानमा आन्दोलन चलेका छन् भने केही नेताहरू पनि त्यसमा सामेल देखिएका छन् । प्रस्तुत छ, यही मौकामा यी र यस्ता विषयलाई केन्द्रमा राखेर एमाले नेता तथा प्रदेश नम्बर पाँचका मुख्यमन्त्रीमा प्रस्तावित शंकर पोखरेलसँग दाङको घोराहीमा भेटेर  सी. पी. खनालले गरेको कुराकानी ।